Geriatric Virtual Book_TH

การดูแลปญหา ที่พบไดบอยในผูสูงวัย ทางเดินอาหาร

ทองผูก (Constipation)

ทองผูกเป“นปญหาที่พบไดบอยมากในผูสูงวัย เนื่องจากการทํางานและการตอบสนอง ของระบบทางเดินอาหารชาลงตามอายุ นอกจากนี้ ยาหลายชนิดที่ใชในผูสูงวัยก็มักกอใหเกิดผลขางเคียง เป“นอาการทองผูก เชน ผลิตภัณฑŒเสริมแคลเซียมหรือธาตุเหล็ก ยาแกปวด ยาตานซึมเศรา หรือยารักษาโรค พารŒกินสัน เป“นตน รวมถึงโรคตางๆ ในผูสูงวัย เชน โรคพารŒกินสัน ภาวะพรองฮอรŒโมนไทรอยดŒ ระดับ แคลเซียมในเลือดสูง หรือการติดเตียง ก็อาจเป“นสาเหตุของอาการทองผูกไดเชนกัน

กอนการใชยาระบาย ควรลองปรับเปลี่ยนรูปแบบการดําเนินชีวิตดังนี้

การออกกําลังกาย และการเคลéอนไหว รางกายใหมากขึ้น มีสวนชวยควบคุม

พยายามขับถาย ใหเปนเวลา โดย ปกติควรเปน ชวงหลังอาหาร เชาและเดินสักพัก เพéอกระตุนใหรูสึก อยากถาย

รับประทานอาหาร ที่มีใยอาหารสูง เชน ผักและผลไม การปนเปน เครéองดéม อาจชวยได ใน ผูที่มีปญหาการ เคี้ยวอาหาร

ดéมนํ้าใหเพียงพอ อยางนอย 4-6 แกวตอวัน

การขับถาย ใหสมํ่าเสมอ

หากทําการปรับเปลี่ยนทั้งหมดขางตนแลวและยังจําเป“นตองใชยาระบาย ควรปรึกษาแพทยŒเกี่ยวกับยาระบาย ที่เหมาะสมสําหรับโรคประจําตัวของทาน ยาที่ปลอดภัยที่สุดสําหรับการเริ่มใชคือยาระบายชนิดใยอาหารที่ เพิ่มมวลอุจจาระ แตยานี้ตองใชรวมกับการดื่มนํ้าใหเพียงพอ จึงอาจไมเหมาะสําหรับผูที่ดื่มนํ้านอย ยาระบาย ที่มีความปลอดภัยอีกชนิดคือ ยาที่ทําใหอุ จจาระออ นนุม เชน แลคตูโลส (lactulose) หรือมิลคอŒ อฟแมกนีเซีย (milk of magnesia) แตอยางไรก็ตาม ยาชนิดหลังไมเหมาะสําหรับผูปˆวยโรคไตเรื้อรัง ยาระบายชนิดกระตุน การบีบตัวของลําไส เชน มะขามแขก หรือบิซาโคดิล (bisacodyl) มักมีประสิทธิภาพดี แตอาจทําใหเกิดการ ติดยาและความเคยชิน ผูสูงวัยจํานวนมากใชยาระบายชนิดสวนหรือยาเหน็บเป“นประจําเพื่อชวยใหถาย แตการ ใชยาเหลานี้เป“นประจําอาจทําใหเกิดการติดยาและเยื่อบุลําไสใหญเปลี่ยนแปลง หากอาการทองผูกไมสามารถ แกไขไดดวยการเปลี่ยนแปลงรูปแบบการดําเนินชีวิตและการเพิ่มใยอาหาร แนะนําใหปรึกษาแพทยŒหรือ เภสัชกรสําหรับคําแนะนําเกี่ยวกับการรักษาดวยยาระบายที่เหมาะสม

21

Powered by