ปญหาระบบ ทางเดิน ปสสาวะ ในผูสูงวัย ผูสูงวัยมักประสบปญหาที่เกี่ยวของ กับระบบทางเดินปสสาวะ ซึ่งอาจ แตกตางกันระหวางผูชายและผูหญิง
• การกลั้นปสสาวะไมอยูทันทีที่ปวดปสสาวะ (urge incontinence) คือ การควบคุมกระเพาะ ปสสาวะไดยากในทันทีที่รูสึกปวดปสสาวะ ซึ่งนําไปสู การปสสาวะบอย เนื่องจากไมสามารถกักเก็บปสสาวะ ปริมาณมากไดในแตละครั้ง ผูสูงวัยทั้งผูหญิงและผูชาย อาจประสบปญหานี้ในระดับตางๆ กัน โดยมักเกิดจาก การสงสัญญาณของกลามเนื้อกระเพาะปสสาวะที่ บีบตัวไวเกิน ผูที่มีอาการนี้จํานวนมากมีการนอนหลับ ที่ไมดี เนื่องจากปส สาวะบอ ยในตอนกลางคืน ยาบางชนิด อาจชวยใหกระเพาะปสสาวะควบคุมการปสสาวะได นานขึ้น แตในผูปวยภาวะสมองเสื่อมบางรายอาจมีผล ขางเคียงเปนอาการสับสน ดังนั้นแพทยจึงควรใหคํา ปรึกษาอยางใกลชิดกอนเริ่มใชยา ปสสาวะไมออกหรือปสสาวะลําบาก (urinary retention or difficulty passing urine) • ตอมลูกหมากโต ซึ่งทําใหปสสาวะลําบากขึ้น เปน ปญหาที่ผูชายสูงวัยเกือบทุกคนตองเผชิญเมื่ออายุ มากขึ้น ไมชาก็เร็ว อาการอาจเริ่มตนดวยการปสสาวะ บอยขึ้นโดยเฉพาะในเวลากลางคืน จากนั้นอาการจะ มากขึ้นโดยปสสาวะเปนสายชาลงหรือเปนหยด และ สุดทายคือแทบจะไมสามารถปสสาวะไดเลย ทางเลือก การรักษาสําหรับตอมลูกหมากโตมีเปนจํานวนมาก ซึ่งรวมถึงการใชยาและการผาตัดหลายวิธี ซึ่งสามารถ ปรึกษาศัลยแพทยระบบทางเดินปสสาวะได • อาการของตอมลูกหมากโตอาจเกิดจาก มะเร็งตอม ลูกหมาก ซึ่งพบไดนอยกวา ผูชายสูงวัยจึงควรปรึกษา แพทยเกี่ยวกับการตรวจคัดกรองมะเร็งตอมลูกหมาก • ผูสูงวัยทั้งชายและหญิงยังอาจมีอาการปสสาวะลําบาก จากสาเหตุอื่นๆ ซึ่งมักพบมากในผูที่ เคลื่อนไหวรา งกาย ไมไดหรือมีความเปราะบาง เนื่องจากไมสามารถถาย ปสสาวะทั้งหมดออกจากกระเพาะปสสาวะไดจึงอาจ นําไปสูการติดเชื้อในทางเดินปสสาวะบอยครั้งหรือ การทํางานของไตที่แยลง ในบางรายอาจตองใส สายสวนปสสาวะชั่วคราวหรือถาวร
การกลั้นปสสาวะไมอยู (incontinence)
การกลั้นปสสาวะไมอยู หมายถึง การที่กระเพาะ ปสสาวะไมสามารถกักเก็บปสสาวะเอาไวได ซึ่งอาจ กักเก็บไมไดทั้งหมด ไมไดบางสวน หรือเปนบางครั้ง สาเหตุของการกลั้นปสสาวะไมอยูมีหลายประการ ไมวาจะเปนทางระบบประสาทจากภาวะสมองเสื่อม หรือจากยา เชน ยาขับปสสาวะ นอกจากนี้ภาวะกลั้น ปสสาวะไมอยูยังแบงออกไดเปนหลายชนิด • การกลั้นปสสาวะไมอยูขณะออกแรง (stress incontinence) เปนการสูญเสียการควบคุมกระเพาะ ปสสาวะเมื่อแรงดันในชองทองเพิ่มขึ้น เชน ขณะไอ หรือจาม หรือขณะยืนในบางครั้ง ผูหญิงที่เคยตั้งครรภ หรือมีการทําหัตถการอื่นๆ บริเวณอุง เชิงกรานหลายครั้ง อาจมีการกลั้นปสสาวะไมอยูชนิดนี้ไดงายขึ้น ปญหานี้ อาจสงผลกระทบตอคุณภาพชีวิตอยางมากจนนําไปสู การแยกตัวจากสังคมและโรคซึมเศรา การบริหาร อุงเชิงกรานและวิธีการอื่นๆ เพื่อลดแรงดันในชองทอง อาจชวยใหอาการดีขึ้นได ในบางรายอาจตองไดรับ การผาตัดแกไข
การติดเชื้อในทางเดินปสสาวะ (urinary tract infections)
การติดเชื้อในทางเดินปสสาวะเปนปญหาที่พบไดทั่วไปในผูสูงวัย เมื่ออายุมากขึ้น ผิวชั้นนอกที่แหงและระบบภูมิคุมกัน ที่ออนแอลง รวมถึงการปสสาวะลําบาก อาจนําไปสูการติดเชื้อในทางเดินปสสาวะ ผูสูงวัยบางรายอาจไมมีอาการทั่วไป ของการติดเชื้อ เชน รูสึกแสบขัดขณะปสสาวะ ปสสาวะบอย หรือมีไข แตผูสูงวัยเหลานี้อาจมีอาการสับสน งวงซึม หรือกลั้นปสสาวะไมอยู การติดเชื้อเล็กนอยในบางครั้งอาจหายไดเองหรือดวยการดื่มนํ้าใหมากขึ้น แตหากอาการ ไมดีขึ้น ควรปรึกษาแพทยเพื่อรับยาปฏิชีวนะที่เหมาะสม
20
Powered by FlippingBook